ISSN: 0137-3056


Punkty MNiSW:

13



Redaktor naczelny:
prof. dr hab. Tomasz Żylicz
tzylicz@wne.uw.edu.pl

Sekretarz redakcji:
Marta Höffner
ekonomia@wne.uw.edu.pl
(48) 22 55 49 184

Wydawca:



Podstawy i problemy regulacji energetyki

A. Dobroczyńska, L. Juchniewicz

ABSTRAKT: Ostatnia dekada dwudziestego wieku jest okresem szczególnie wzmożonej aktywności wielu państw, adresowanej do szeroko rozumianych sektorów monopoli naturalnych, w tym także do elektroenergetyki. Coraz częściej przybiera ona formę wyspecjalizowanej regulacji i zwykle jest podejmowana wtedy, gdy zawodzą mechanizmy rynkowe w równoważeniu popytu i podaży w sprawiedliwym, czyli ekonomicznie uzasadnionym rozkładaniu korzyści i nakładów (kosztów), gdy zachodzi konieczność szczególnej ochrony interesu publicznego, z reguły niepoddającego się rynkowej weryfikacji Korzenie takiego typu monopolu sięgają czasów odległych, narodziny sektora energetycznego i jego stopniowy rozwój były bowiem związane z ustanowieniem wyłączności po stronie podaży usług dotyczących dostaw paliw lub energii. Przy czym - warto pamiętać, iż początkowo dostawy te miały charakter towarowy (dziś zapewne posłużylibyśmy się terminem komercyjny), a dopiero z czasem, z uwagi na ogromne pożytki, a zarazem newralgiczność dla społeczeństwa i gospodarki, stały się dobrem publicznym. Dziś, jakby paradoksalnie to wyglądało, powracamy do korzeni. Wszędzie tam, gdzie dostawa energii wymagała stosownej infrastruktury technicznej (najczęściej w postaci sieci przesyłowych - stąd pochodzi termin: sektor sieciowy), rozwijano sieć w ramach jednego przedsiębiorstwa. Następnie aż do pełnego jej obciążenia możliwe było dowolne zwiększanie świadczeń przy nieznacznym tylko wzroście kosztów. „wiadomie, z uwagi na efekt skali, rezygnowano z konkurencji. Wydawało się przez wiele lat, iż ta praktyka ma obiektywny charakter, nie sposób jej uniknąć, a więc jest czymś zupełnie naturalnym, dlatego też była zabezpieczana prawnie (monopol prawny). Stąd też i określenie monopolu naturalnego. Zachodzi zatem pytanie, co i dlaczego uległo zmianie w podejściu do naturalnych monopoli i to zmianie tak diametralnej? Wydaje się, że zaważyła głównie coraz powszechniej postępująca potrzeba racjonalizacji ludzkich działań, wzmocniona dodatkowo niechęcią odbiorców paliw i energii do ponoszenia stale rosnących kosztów ich dostarczania, a także obawą, wręcz strachem przed powtórką lekcji tzw. szoku naftowego z początku lat siedemdziesiątych. Swój znaczący udział w tej zmianie miały katastroficzne prognozy o wyczerpywaniu się zasobów konwencjonalnych paliw oraz postrzeganie sektora energetycznego jako bariery wzrostu gospodarczego, czyli spowalnianie przez sektor energetyczny ekspansji gospodarczej będącej .ródłem powszechnego dobrobytu. Dla dokonania niezbędnych zmian konieczne stało się zaangażowanie w ten proces autorytetu i instytucji państwa. Do niedawna dwoma podstawowymi wyróżnikami funkcjonowania energetyki, a także innych usług infrastrukturalnych, były: monopolistyczny sposób organizacji zaopatrzenia w dobra i usługi tej sfery w połączeniu z publicznym nadzorem (w niektórych krajach europejskich - nadal to tak wygląda). Obecnie ten stan rzeczy ulega zmianie dzięki stosowaniu mechanizmów i narzędzi regulacji. Proces ten nabiera światowego wymiaru, a jego celem jest wprowadzenie do energetyki elementów konkurencji dla poprawy efektywności sektora i obniżki cen energii.

Pełny tekst (PDF)


Numer wydania: 2

W numerze:

Macroeconomic Performance of the Main Central European Candidates for Joining the European Union
S. Gomułka
ABSTRAKT | PDF
O polityce kursowej
W. Koziński
ABSTRAKT | PDF
Tempo polskiej prywatyzacji bez iluzji
J. Rutkowski
ABSTRAKT | PDF
Kierunki i próba oceny zmian systemu finansów publicznych w Polsce
M. Gmytrasiewicz
ABSTRAKT | PDF
Flow Charter - narzędzie analizy i modelowania procesów gospodarczych
M. Lasek, P. Waszkiewicz
ABSTRAKT | PDF
Szeregi czasowe - pomiar przeciętnej dynamiki
I. Timofiejuk
ABSTRAKT | PDF
Udział sektora bankowego w działalności na rzecz ochrony środowiska
B. Koszułap
ABSTRAKT | PDF
Innowacyjne techniki redukcji zadłużenia zagranicznego
S. Pangsy-Kania
ABSTRAKT | PDF
Działalność przedsiębiorstw międzynarodowych a regionalna dyfuzja kapitału intelektualnego w Polsce: Czy specjalne strefy ekonomiczne zostały właściwie zlokalizowane?
A. Cieślik
ABSTRAKT | PDF
Podstawy i problemy regulacji energetyki
A. Dobroczyńska, L. Juchniewicz
ABSTRAKT | PDF
Model finansowania emerytur w systemie repartycyjnym
M. Ogonek
ABSTRAKT | PDF
Promocja polskiego eksportu
D. Zbytek
ABSTRAKT | PDF
Edukacyjna uczta
P. Modzelewski
ABSTRAKT | PDF
Recenzje
K. Opolski
ABSTRAKT | PDF
SZUKAJ:



2017
2016 2015 2014 2013 2012 2011 2009 2008 2007 2005 2004 2003 2002 2001